Available in US
Als ik op zaterdagmiddag een Eredivisie-weddenschap plaats, denk ik zelden na over waar dat geld uiteindelijk terechtkomt. Maar de keten is korter dan je verwacht. Een deel van elke euro die in de Nederlandse gokmarkt omgaat, vloeit — direct of indirect — terug naar de sport. Nederlandse Loterij droeg in 2024 een recordbedrag van €54,6 miljoen af aan de Nederlandse sport, verdeeld over NOC*NSF en 79 sportfederaties. Die afdracht financiert atletenopleidingen, sportinfrastructuur, en breedtesportprogramma’s die de basis vormen van het systeem waarbinnen de Eredivisie functioneert.
Maar die verbinding staat onder druk. De stijgende kansspelbelasting vermindert de middelen die beschikbaar zijn voor sportfinanciering, en het effect is al meetbaar. Dit artikel legt de financiële relatie tussen gokken en sport bloot, analyseert het effect van de belastingverhoging, en stelt de vraag die elke Eredivisie-wedder zich zou moeten stellen: wat betekent dit voor de competitie waarop je wedt?
€54,6 miljoen: wat de loterij bijdraagt aan sport
Twee jaar geleden bezocht ik een regionaal sportcentrum dat mede gefinancierd was met loterijgelden. De nieuwe atletiekbaan, de vernieuwde kleedkamers, de jeugdcoaches — het was tastbaar waar het geld naartoe ging. En het begon bij dezelfde industrie die ook mijn Eredivisie-weddenschappen faciliteert.
Nederlandse Loterij — de moederorganisatie van onder andere Staatsloterij en Lotto — droeg in 2024 €54,6 miljoen af aan de sport. Dat is een recordbedrag, maar het vertelt niet het hele verhaal. Arjan Blok waarschuwde dat een aanzienlijk deel van die afdracht inmiddels naar de Belastingdienst gaat in plaats van naar de samenleving. Ruwweg €50 miljoen van de afdracht gaat direct naar belastingen, waarvan circa €15 miljoen bedoeld was voor sport en bewegen.
Elke verhoging van de kansspelbelasting met 1 procentpunt verlaagt de financiële bijdrage aan sport met circa €2,5 miljoen. De stijging van 30,5% naar 37,8% in twee jaar — een toename van 7,3 procentpunt — kost de sportsector naar schatting ruim €18 miljoen aan gemiste bijdragen. Dat is niet een abstract economisch model — het zijn zwembaden die niet gerenoveerd worden, jeugdtrainers die niet aangesteld worden, en atletenprogramma’s die worden ingekrompen.
De afdracht is niet beperkt tot de loterij. Legale online kansspelaanbieders dragen via de kansspelbelasting bij aan de staatskas, en een deel daarvan is bestemd voor verslavingszorg en sportgerelateerde programma’s. Maar die bijdrage daalt naarmate de legale markt krimpt — en de illegale markt, die niets bijdraagt, groeit evenredig. Het is een vicieuze cirkel die de sportsector direct raakt.
Hogere kansspelbelasting, lagere sportfinanciering
De logica lijkt eenvoudig: hogere belasting, hogere inkomsten, meer geld voor sport. Maar de werkelijkheid is het tegenovergestelde. De kansspelbelasting van 37,8% in 2026 genereerde niet de verwachte extra inkomsten. In plaats daarvan daalden de totale belastingopbrengsten met €40 miljoen in 2025, terwijl er €100 miljoen extra was begroot. Het verschil — €140 miljoen — is het directe gevolg van de krimp van de legale markt.
De leden van VNLOK — die circa 70% van de legale online markt vertegenwoordigen — betaalden in 2025 €288,8 miljoen aan kansspelbelasting, €43,5 miljoen minder dan in 2024. Dat is een daling van 13%, terwijl het tarief juist steeg. De verklaring: minder spelers, minder inzet, minder belastbare winst. De hogere belasting heeft de belastingbasis ondermijnd.
Voor de sport is het effect tweeledig. Ten eerste: minder directe afdracht van loterijorganisaties, omdat hun marge wordt uitgeperst door de belasting. Ten tweede: minder indirecte financiering via de staatskas, omdat de totale belastinginkomsten dalen in plaats van stijgen. Het netto-effect is negatief — de sport ontvangt minder dan voor de belastingverhoging, terwijl de bedoeling was om meer te genereren.
Daan Keij van VAN Kansspelen noemde het onbegrijpelijk dat het demissionaire kabinet vasthield aan een maatregel die minder geld oplevert en spelers onbeschermd achterlaat. Die kritiek raakt de kern van het probleem: de belastingverhoging bereikt geen van de twee gestelde doelen — niet meer inkomsten, en niet betere bescherming.
Wat betekent dit voor de Eredivisie en haar wedders?
De Eredivisie wordt niet direct gefinancierd uit kansspelbelasting of loterijgelden — de clubs hebben hun eigen inkomstenbronnen via tv-rechten, sponsoring en wedstrijddag-inkomsten. Maar de bredere sportinfrastructuur waarop het Nederlandse voetbal leunt — jeugdopleidingen, voetbalvelden, scheidsrechterscursussen — is deels afhankelijk van de geldstromen die de kansspelmarkt genereert.
Als wedder merk je het effect indirect. Een krimpende legale markt betekent minder concurrentie tussen bookmakers, wat op termijn leidt tot minder scherpe odds en minder genereuze bonussen. De kansspelbelasting van 37,8% wordt door bookmakers deels doorberekend in hun marges — elke verhoging verkleint de ruimte voor scherpe prijzen. De gemiddelde Nederlander verliest €298 per jaar op legale kansspelen, en dat bedrag stijgt als de odds minder scherp worden.
Er is ook een positieve kant. De druk op de legale markt dwingt bookmakers om te innoveren: betere apps, bredere marktaanbodkeuze, scherper geprijsde niche-markten zoals Eredivisie-specials. De concurrentiestrijd om de krimpende legale speler is intens, en als wedder profiteer je van die strijd. De bookmaker die de beste odds biedt, trekt de meeste klanten — en dat mechanisme houdt de markt scherp, ondanks de belastingdruk.
De verbinding tussen gokken en sport is niet alleen financieel — het is ook cultureel. De Eredivisie trekt naar schatting 6,1 miljoen stadionbezoekers per seizoen, en een aanzienlijk deel van die fans wedt ook op de wedstrijden die ze bezoeken. Die dubbele betrokkenheid — als supporter en als wedder — maakt de relatie tussen de gokindustrie en de sport persoonlijk. Wanneer de afdracht aan sport daalt, raakt dat niet alleen abstracte budgetten maar ook de clubs, velden en programma’s waar jij als voetbalfan mee verbonden bent.
De toekomst is onzeker. Als de belasting verder stijgt, krimpt de legale markt verder, en daalt de afdracht aan sport. Als de belasting daalt of stabiliseert, kan de legale markt herstellen en de sportfinanciering stabiliseren. Als wedder heb je geen invloed op die keuzes, maar je kunt er wel op anticiperen: kies bewust voor legale aanbieders, gebruik je speelruimte efficiënt, en wees je ervan bewust dat elke euro die je legaal inzet — hoe indirect ook — bijdraagt aan het ecosysteem dat de Eredivisie mogelijk maakt.
Veelgestelde vragen
Articles
Samengesteld door de redactie van 'eredivisiego'.
